اگر از اورمیه بخوای وارد خاک ترکیه بشی، بعد از گذشتن از گمرک سرو وارد گمرک ترکیه به اسم اسن دره Esendere می شوی. بعد از خوردن مهر پاسپورت و ورود به ترکیه، اولین شهری که در مسیر راهت قرار داره، شهر یوکسک اوا هستش که کردهای محلی به اون گور می گن. این شهر در استان حکاری، یکی از نا آرام ترین استان های ترکیه قرار گرفته و مردمش کرد زبان هستن.

 در اخبار ترکیه هر وقت صحبت از درگیری با PKK میشه، یک پای ثابت خبر این شهره. در ورودی و خروجی شهر ایست های بازررسی متعدد وجود داره و همه اشیای مسافرین رو می گردن و گاهی اوقات حتی تفتیش بدنی هم صورت می گیره. در بیرون شهر هر از چند گاهی سربازان رو می بینی که با مین یاب مشغول پاک سازی جاده هستن.

اون طوری که می گن این شهر مرکز ت.زیع هروئین اروپاست و کارگاه های هروئین سازی زیادی توش فعالن. راست و دروغش رو نمی دونم ولی شنیدم اگه مواد مخدر از ایران به اسن شهر برسه، ارزش افزوده ۱۰ برابر پیدا می کنه!!!

کردهای مردم این شهر، شکاک هستن و با کردهای اورمیه و سلماس هم طایفه ان. البته شاید به جرات بشه گفت که بیش از ۸۰٪ محاوره شون رو متوجه میشی، چون ترکی ریاد توش قاطیه.

نکته جالب دیگه اینه که مردم این شهر به جای واژه اورمیه از اسم قبلی اون یعنی رضائیه استفاده می کنن.

قبلا اکثر مردم این شهر از کالاهای قاچاق از اوریه گذران زندگی می کردن. البته بیشترین حجم قاچاق از ایران، فراورده های نفتی بودش. شبها بنزین رو داخل گالن های ۲۰ لیتری روی اسب و قاطر و الاغ سوار می کردن و می بردن اون ور مرز. از اون طرف هم شلوار لی و آدامس و شامپو و ... میاوردن. می گفتن برای قاچاق سوخت، خط لوله هم کشیده بودن. ولی با هدفمند شدن سوبسیدها و همچنین طرح انسداد مرزهای استان آذربایجان غربی، قاچاق سوخت خیلی کم شده. 

البته اینم بگم که با حذف قاچاق، بسیاری از اهالی روستاهای اورمیه بی کار شدن و این خودش به پدیده بزهکاری دامن می زنه. یه بار که از لب مرز ماشینی رو تا اورمیه کرایه کردم، راننده بدجوری از این وضع شاکی بود و گلایه می کرد. می گفت گروه های تروریستی مثل پژاک از این موقعیت سوء استفاده می کنن و با پرداخت حقوق جزئی بچه هامون رو فریب می دن. از طرف دیگه نباید از آثار سوء اقتصادی قاچاق هم به راحتی گذشت. این معضل به رواج پول کثیف در جامعه و نابرابری اقتصادی در بین مردم دامن می زنه.

با کم شدن قاچاق سوخت، اگه تو بازار اورمیه قدم بزنی، کلی اتومبیل پلاک ترکیه می بینی که از یوکسک اوا اومدن  در حال خرید انواع میوه، سبزیجات، شیرینیجات و ... هستن.

 یه مدت هم مردم این شهر به اتوبوس های ایرانی سنگ می زدن!! به اصطلاح نمک می خوردن و نمکدون می شکستن. تا حدی که اتوبوس های ایرانی رو در داخل یوکسک اوا، پلیس اسکورت می کرد. گویا در جریان یکی از سنگ پرانی ها، چشم یک ایرانی کور میشه و در عوض خانواده اون، در بازار اورمیه یکی از اهالی یوکسک اوا رو با ضربه سنگ به سرش می کشن. سر این موضوع تا مدت ها با ایرانی ها خیلی چپ افتاده بودن.

ولی جالب ترین چیزی که از این شهر دیدم این بود که اکثر مردم، اسماعیل آقا سیمیتقو یاغی معروف رو می شناسن و بهش افتخار می کنن!!